Reforma PIP a przyszłość kontraktów B2B w IT – między ochroną pracownika a specyfiką branży

1 tydzień temu 8
ZIZOO.PL

Planowane zmiany w uprawnieniach Państwowej Inspekcji Pracy, co do których wciąż toczą się rozmowy na szczeblu rządowym, to być może jeden z najbardziej przełomowych projektów legislacyjnych dla polskiego rynku pracy w ostatnich latach, a branża IT będzie jednym z sektorów, który (jeśli projekt dojdzie do skutku odczuje je najsilniej).

Reforma PIP a przyszłość kontraktów B2B w IT – między ochroną pracownika a specyfiką branży

Planowane zmiany w uprawnieniach Państwowej Inspekcji Pracy, co do których wciąż toczą się rozmowy na szczeblu rządowym, to być może jeden z najbardziej przełomowych projektów legislacyjnych dla polskiego rynku pracy w ostatnich latach, a branża IT będzie jednym z sektorów, który (jeśli projekt dojdzie do skutku odczuje je najsilniej).

Według danych portalu justjoin.it umowa B2B od lat cieszy się uznaniem zarówno pracodawców, jak i specjalistów – w 2025 roku niemal połowa ogłoszeń o pracę w IT (48,7 proc.) oferowała właśnie model współpracy B2B. Skala ta pokazuje, jak głęboko ten model zakorzenił się w ekosystemie polskiej branży technologicznej i jak istotne mogą być konsekwencje planowanej reformy.

Z perspektywy pracodawców w IT nadchodzące przepisy oznaczają konieczność głębokiej rewizji dotychczasowych modeli współpracy

Z perspektywy pracodawców w IT nadchodzące przepisy oznaczają konieczność głębokiej rewizji dotychczasowych modeli współpracy. Część firm rzeczywiście stosowała kontrakty B2B jako narzędzie optymalizacji kosztów zatrudnienia w sytuacjach, gdy charakter pracy spełniał wszystkie przesłanki stosunku pracy. Dla tych podmiotów nowe uprawnienia PIP będą stanowić realne ryzyko przekształceń i związanych z nimi znaczących obciążeń finansowych, obejmujących nie tylko wyższe koszty bieżące, ale potencjalnie także wyrównanie składek ZUS i podatków wstecz.

Branża IT w wielu przypadkach korzysta z modelu B2B z uzasadnionych powodów biznesowych

Trzeba jednak podkreślić, że branża IT w wielu przypadkach korzysta z modelu B2B z uzasadnionych powodów biznesowych. Specjaliści często realizują projekty dla kilku klientów jednocześnie, pracują w elastycznych godzinach, samodzielnie decydują o narzędziach i metodach pracy, a ich współpraca ma charakter zadaniowy, niepodlegający ścisłemu kierownictwu. W takich przypadkach umowa B2B odzwierciedla rzeczywisty charakter relacji i nie powinna budzić obaw pod kątem nowych regulacji.

Część osób świadomie wybiera model B2B ze względu na wyższe wynagrodzenie netto, możliwość odliczania kosztów czy elastyczność w zarządzaniu własną karierą

Z perspektywy specjalistów IT sytuacja również nie jest jednoznaczna. Część osób świadomie wybiera model B2B ze względu na wyższe wynagrodzenie netto, możliwość odliczania kosztów czy elastyczność w zarządzaniu własną karierą. Dla nich przymusowe przekształcenie w umowę o pracę może oznaczać spadek realnych zarobków oraz utratę cenionej niezależności. Z drugiej strony są specjaliści, którzy pracują de facto jak etatowcy, lecz pozbawieni są ochrony wynikającej z Kodeksu pracy, w tym płatnych urlopów, ochrony przed zwolnieniem czy świadczeń chorobowych. Dla tej grupy nowe przepisy mogą przynieść wymierne korzyści w postaci większej stabilności zatrudnienia.

Reforma może przynieść dla branży IT kilka istotnych konsekwencji

Reforma może przynieść dla branży IT kilka istotnych konsekwencji:

Dalszy ciąg materiału pod wideo

  • Przede wszystkim należy spodziewać się wzrostu kosztów zatrudnienia, które w sektorze IT będą szczególnie dotkliwe. Firmy, które będą zmuszone do przekształcenia kontraktów B2B w umowy o pracę, muszą liczyć się ze zwiększeniem wydatków na wynagrodzenia nawet o 30-40 proc., uwzględniając pełne składki ZUS po stronie pracodawcy, odpisy na fundusze socjalne oraz koszty urlopów i zwolnień chorobowych. To z kolei może przełożyć się na presję na obniżenie stawek netto dla specjalistów lub ograniczenie zatrudnienia znacznie destabilizując rynek.
  • Prawdopodobnym skutkiem będzie także przyspieszenie relokacji części projektów i zespołów za granicę. Polska od lat budowała pozycję konkurencyjnego hubu technologicznego w Europie, a elastyczne modele współpracy były jednym z elementów tej przewagi. Zaostrzenie regulacji może skłonić międzynarodowe firmy do przenoszenia części operacji do krajów o bardziej liberalnym podejściu do form zatrudnienia.
  • Jednocześnie reforma może paradoksalnie uporządkować rynek i wyeliminować z niego podmioty, które systematycznie nadużywały modelu B2B jako narzędzia do obchodzenia prawa pracy. Firmy stosujące uczciwe praktyki zyskają przewagę konkurencyjną, a rynek stanie się bardziej transparentny zarówno dla pracodawców, jak i kandydatów.

Kluczowe będzie, jak PIP w praktyce będzie interpretować przesłanki stosunku pracy w kontekście specyfiki branży IT, gdzie praca zdalna, elastyczne godziny i duża autonomia są normą, a nie wyjątkiem. Branża powinna aktywnie uczestniczyć w konsultacjach i wypracowywaniu wytycznych, aby uniknąć sytuacji, w której jednolite kryteria oceny zostaną zastosowane do fundamentalnie różnych modeli współpracy.

Źródło i autorstwo: Paulina Świątkiewicz, HR Business Partner w justjoin.it

Przeczytaj źródło